Ara

Mikroplastikler


Plastik; petrol ve doğalgazdan ya da yenilebilir organik maddelerden üretilen katı bir sentetik malzemedir. Beton ve çelikten sonra en çok kullanılan malzemedir ve tıp, inşaat, ambalaj sanayi, elektronik ve taşımacılık gibi birçok farklı alanda kullanım alanına sahiptir. Mikroplastikler, mikroskobik boyutta plastik döküntü parçalarıdır. Kabul gören tanıma göre; yarım santimetreye kadar plastik parçacıkları mikroplastik olarak adlandırılır. Mikroplastikler, güneşe bırakılan çöplerdeki plastiklerin zamanla zayıflayıp parçalanmasıyla ortaya çıkmaktadır. Bunun yanı sıra plastik malzemelerin kullanımı sırasında eskimesi sırasında da oluşmaktadırlar. Bir pet şişeyi açarken veya bir ambalajı yırtarken bile binlerce mikroplastik parçalarının ortaya çıkmasına neden olmaktayız.

Son bin yılda, mikroplastik kirliliğinin arttığı görülmektedir. Mikroplastiklerin, bilinenin aksine artık sadece okyanus ve denizleri değil nehirleri, toprağı, havayı da kirletmekte olduğunu tespit edilmiştir. Mikroplastikler biyolojik olarak parçalanamazlar. Bu sebeple, çevreye bir kez girdikten sonrabirincil ve ikincil mikroplastikler, birikir ve kalıcı olur.

Mikroplastikler, okyanuslar ve tatlı su ekosistemleri dahil olmak üzere çeşitli ortamlarda bulunmuştur. Kuzey Kutbundaki yüzer buzuldan, deniz tabanındaki en derin çökeltilere kadar her yerde mikroplastiklere rastlanmaktadır. Kumsallarda mikroplastikler çok küçük renkli parçalar olarak görülür. Okyanuslarda mikroplastik kirlilik genelde deniz hayvanları tarafından tüketilir. Planktonlardan balinalara kadar deniz organizmalarında, ticari deniz ürünlerinde ve hatta içme suyunda bile mikroplastikler tespit edilmiştir. Korkunç bir şekilde, standart su arıtma tesisleri tüm mikroplastik izlerini kaldıramaz. Sorunları daha da karmaşık hale getirmek için, okyanustaki mikroplastikler, deniz organizmaları tarafından yutulmadan önce diğer zararlı kimyasallarla bağlanabilir.


Mikroplastiklerden uzak durmak için filtrelenmiş musluk suyu içmek ve plastik içeren ürünler yerine doğal ürünleri seçmek hem kendi sağlığımız hem de çevremizin sağlığı açısından mikroplastik problemi azaltmaya yardımcı olacaktır. Mikroplastikler ile mücadele daha çok küresel bir çaba içerse de bireysel olarak marketlerde bulunan plastik poşetleri kullanmaktan kaçınmalı, kıyafetlerimizi yıkama sırasında yıkama torbası kullanarak mikroplastiklerin atık su sistemine karışmasını engelleyebiliriz.


Kaynaklar ve İleri Okuma


  1. https://www.nationalgeographic.org/encyclopedia/microplastics/

  2. https://seaturtles.org/our-work/our-programs/end-plastic-addiction/?gclid=CjwKCAjwi9-HBhACEiwAPzUhHGzh0Zh9Yr3sve9A5hSUq2Ca5s5PnBRU281H6TXirjWzazr55ApfVBoC508QAvD_BwE

  3. https://www.britannica.com/technology/microplastic

  4. Popular Science Türkiye Temmuz 2021/07 dergisi